Acil korunma, korunmasız ilişki veya yöntem hatası sonrası gebeliği önlemeye yönelik yöntemlerin ortak adıdır. Çalışma mekanizması çoğu kişinin sandığından farklı: temel etkisi yumurtlamayı geciktirmektir.
Yumurtlama gerçekleşmemişse geciktirir, böylece spermle yumurtanın buluşması engellenir. Var olan bir gebeliği sonlandırmaz.
Zamanlama Her Şeydir
Etkinlik zamanla düşer. Bu yüzden “sabah bakarım” değil, mümkün olan en kısa sürede kullanılmalıdır.
| Süre | Durum |
|---|---|
| İlk 24 saat | En yüksek etkinlik |
| 24-72 saat | Etkinlik kademeli düşer |
| 72-120 saat | Bazı yöntemler hâlâ kullanılabilir |
| Yumurtlama olmuşsa | Etkinlik belirgin azalır |
Hangi yöntemin sizin durumunuza uygun olduğunu — geçen süre, döngü gününüz, vücut ağırlığınız ve kullandığınız ilaçlar dikkate alınarak — eczacı veya hekim belirlemelidir.
Ne Zaman Gerekebilir?
- Korunmasız ilişki
- Prezervatifin yırtılması veya kayması
- Doğum kontrol hapının atlanması
- Rahim içi aracın yerinden oynaması
- İstenmeyen bir durum sonrası
Sonrasında Ne Beklenir?
Bulantı, baş ağrısı, yorgunluk ve göğüs hassasiyeti görülebilir. Genellikle 1-2 gün içinde geçer.
Bir sonraki adetiniz birkaç gün erken veya geç gelebilir. 7 günden fazla gecikirse gebelik testi yapın.
Kullandıktan sonraki 2 saat içinde kusma olursa etkinlik azalabilir; bu durumda eczacınıza danışın.
Düzenli Yöntemin Yerini Tutmaz
Acil korunma adı üstünde acil durumlar içindir. Etkinliği düzenli yöntemlerden düşüktür ve sık kullanım için tasarlanmamıştır.
Ayrıca cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlardan korumaz. Bu koruma yalnızca prezervatifle sağlanır.
Birden fazla kez ihtiyaç duyduysanız, size uygun düzenli bir yöntemi hekiminizle konuşmanın zamanı gelmiş demektir.
Ne Zaman Hekime Gitmelisiniz?
- Adetiniz 7 günden fazla geciktiyse
- Şiddetli karın ağrınız varsa
- Olağandışı kanama yaşıyorsanız
- Korunmasız ilişki sonrası enfeksiyon riski varsa (test için)
- Düzenli bir korunma yöntemi seçmek istiyorsanız
Sık Sorulan Sorular
Kısırlık yapar mı?
Hayır. Uzun vadeli doğurganlık üzerinde olumsuz etkisi gösterilmemiştir.
Aynı döngüde iki kez kullanılır mı?
Mümkündür ama önerilmez. Döngü düzensizliği artar ve etkinlik belirsizleşir. Eczacınıza veya hekiminize danışın.
Vücut ağırlığı etkinliği değiştirir mi?
Bazı yöntemlerde yüksek vücut ağırlığında etkinliğin azaldığına dair veriler vardır. Bu durumda yöntem seçimi için danışın.
Emzirirken kullanılır mı?
Yöntemine göre değişir. Emziriyorsanız mutlaka eczacı veya hekiminize belirtin.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, hekim muayenesinin yerine geçmez.
