Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonların (CYBE) çoğu erken dönemde belirti vermez. Bu nedenle korunma ve düzenli tarama, belirti beklemekten daha etkilidir.
Belirti olmaması enfeksiyon olmadığı anlamına gelmez. Tedavi edilmeyen bazı enfeksiyonlar kısırlığa kadar giden sonuçlar doğurabilir.
Sık görülen CYBE’ler
| Enfeksiyon | Belirti durumu | Dikkat |
|---|---|---|
| HPV | Çoğunlukla belirtisiz | Bazı tipleri rahim ağzı kanseriyle ilişkili |
| Klamidya | Kadınların çoğunda belirtisiz | Tedavi edilmezse kısırlık riski |
| Gonore (bel soğukluğu) | Sıklıkla belirtisiz | Akıntı, yanma olabilir |
| Trikomoniyaz | Yeşilimsi köpüklü akıntı | Tedavi edilebilir |
| Herpes | Ağrılı yaralar | Tekrarlayabilir |
| Sifiliz | Dönemlere göre değişir | Erken tanı önemli |
| HIV | Erken dönem belirtisiz olabilir | Düzenli test önemli |
Korunma yolları
Bariyer yöntemler
Kondom, CYBE’lerden korunmada en etkili yöntemdir. Doğru ve her ilişkide kullanılması gerekir.
Doğum kontrol hapı gebelikten korur ancak enfeksiyondan korumaz. Bu ayrım önemlidir.
HPV aşısı
HPV‘nin yüksek riskli tiplerine karşı koruma sağlar. Uygunluk ve zamanlama için hekiminize danışın.
Düzenli tarama
Smear testi rahim ağzındaki değişiklikleri erken yakalar. Tarama aralığını hekiminiz belirler.
Yeni partner durumunda ya da risk taşıyan bir durum yaşandığında test yaptırmak doğru yaklaşımdır.
Dikkat edilecek belirtiler
- Akıntıda renk, koku veya miktar değişimi
- İdrar yaparken yanma
- Genital bölgede yara, siğil veya kabarcık
- Cinsel ilişkide ağrı
- Adet dışı kanama
- Kasık bölgesinde ağrı
- Kasıkta şişlik
Bu belirtilerden biri varsa hem sizin hem partnerinizin değerlendirilmesi gerekir.
Test yaptırmak
CYBE testleri utanılacak bir şey değildir; rutin sağlık kontrolünün parçasıdır.
Testler devlet hastanelerinde, aile sağlığı merkezlerinde ve özel kuruluşlarda yapılabilir. Bazı merkezlerde HIV testi ücretsiz ve anonimdir.